Nội dung chính
Nhiều chuyên gia cảnh báo: việc để chợ cóc và quán ăn tự phát xen kẽ trong khu đô thị là sai lầm quy hoạch, có thể gây hậu quả nghiêm trọng.
Theo kiến trúc sư Đào Ngọc Nghiêm, Hà Nội – vùng đất ngàn năm văn hiến – luôn tự hào với các gánh hàng rong, chợ cóc và quán vỉa hè, tạo nên nét đặc trưng văn hoá đô thị. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, số lượng chợ cóc và các điểm kinh doanh tự phát tăng nhanh, xuất hiện rải rác khắp các khu đô thị mới, gây ra những vấn đề về mỹ quan, an toàn và vệ sinh.
Những khu phố hiện đại với chợ cóc bủa vây không chỉ làm giảm giá trị thẩm mỹ mà còn tiềm ẩn nguy cơ tai nạn, hỏa hoạn và ô nhiễm môi trường. Khi không có không gian quy hoạch rõ ràng, các hoạt động kinh doanh lấn chiếm vỉa hè, gây tắc nghẽn giao thông và ảnh hưởng tới chất lượng cuộc sống của cư dân.
Giải pháp: Định hình khu phố ẩm thực chuyên biệt
TS Đào Ngọc Nghiêm đề xuất xây dựng các khu phố ẩm thực tập trung, tách riêng khỏi khu dân cư. Mô hình này không chỉ mang lại cảnh quan gọn gàng, đẹp mắt mà còn tạo ra điểm du lịch hấp dẫn, thúc đẩy kinh tế địa phương.
TS Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, nhấn mạnh rằng việc quy hoạch các chợ dân sinh, khu ẩm thực và khu kinh doanh tách biệt sẽ giúp duy trì trật tự, an toàn thực phẩm và vệ sinh môi trường. Đồng thời, nó giảm áp lực lên hạ tầng đô thị, hạn chế lấn chiếm vỉa hè và giảm ô nhiễm.
Trong bối cảnh người dân ngày càng ưu tiên không gian sống xanh, sạch, yên tĩnh, việc loại bỏ các điểm bán hàng tự phát lộn xộn là xu hướng tất yếu. Sự phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử và chuỗi cửa hàng tiện lợi cũng đã giảm nhu cầu phụ thuộc vào chợ cóc.
Đô thị văn minh đòi hỏi tách bạch hàng quán khỏi không gian sống
Những thành phố hiện đại trên thế giới đã áp dụng mô hình phân khu chức năng rõ ràng: khu dân cư, khu văn phòng, khu mua sắm và khu ẩm thực chuyên biệt. Khi được quản lý bằng các quy định đồng bộ về thời gian hoạt động, an toàn và vệ sinh, các khu phố thương mại không chỉ nâng cao chất lượng sống mà còn tạo nên thương hiệu đô thị độc đáo.
Ông Đinh cho biết, người dân hiện nay muốn sống trong môi trường không có tiếng ồn, ô nhiễm và khói bụi. Vì vậy, các khu đô thị mẫu không thể chấp nhận sự xuất hiện của chợ cóc lộn xộn. Hơn nữa, với sự bùng nổ của thương mại điện tử, nhu cầu mua sắm nhanh chóng và an toàn đã giảm đáng kể sự phụ thuộc vào các điểm bán hàng tự phát.
Ông Trần Thế Dũng, Tổng Giám đốc Vietluxtour, đồng ý rằng việc tập trung các quán ăn vào khu phố ẩm thực sẽ giúp cơ quan chức năng kiểm soát an toàn thực phẩm, vệ sinh và phòng cháy chữa cháy hiệu quả hơn. Đồng thời, một khu phố ẩm thực được quy hoạch tốt sẽ trở thành “thương hiệu” du lịch, thu hút khách trong và ngoài nước, tạo thêm việc làm và tăng thu nhập cho doanh nghiệp địa phương.
Kế hoạch thực thi tại Hà Nội
Theo quyết định của UBND TP Hà Nội, 231 chợ cóc và điểm kinh doanh tự phát sẽ được dẹp bỏ trong giai đoạn 2026‑2027. Nhóm 1 sẽ giải tỏa trước ngày 30/01/2026, các nhóm còn lại sẽ hoàn thành trước ngày 30/06/2027. Đồng thời, thành phố sẽ rà soát và tái bố trí các tiểu thương vào các chợ chính quy, đồng thời đầu tư nâng cấp hạ tầng chợ trong kế hoạch 2026‑2030.
Việc thực hiện quy hoạch này không chỉ giúp Hà Nội trở nên sáng, xanh, sạch, đẹp mà còn bảo vệ môi trường, nâng cao an toàn thực phẩm và tạo ra không gian sống chất lượng cho cư dân.