NASA và SpaceX đã hợp tác thành công trong việc đưa vệ tinh Pandora lên quỹ đạo, mở ra một kỷ nguyên mới trong nghiên cứu hành tinh ngoại.

Chi tiết ra mắt sứ mệnh

Vào lúc 05:44 giờ Thái Bình Dương (20:44 giờ Việt Nam) ngày 11/1, tên lửa SpaceX Falcon 9 cất cánh từ căn cứ không gian Vandenberg, California, mang theo vệ tinh Pandora. Đây là một vệ tinh quan sát tầm thấp, được NASA đặt lên quỹ đạo để thu thập dữ liệu về khí quyển các hành tinh ngoại.

Mục tiêu khoa học của Pandora

Sứ mệnh Pandora được thiết kế để nghiên cứu ít nhất 20 hành tinh ngoại – những hành tinh quay quanh các ngôi sao chủ bên ngoài hệ Mặt Trời. Vệ tinh sẽ quan sát liên tục trong thời gian dài, ghi lại ánh sáng khả quan (visible) và ánh sáng cận hồng ngoại (near‑infrared). Dữ liệu này giúp các nhà thiên văn phân biệt tín hiệu tới từ hành tinh và tín hiệu tới từ ngôi sao chủ.

Theo NASA, việc phân tích các phổ quang học sẽ cho phép xác định xem bầu khí quyển của một hành tinh có chứa sương mù, đám mây, hơi nước hoặc các hợp chất hữu cơ khác hay không – những dấu hiệu tiềm năng cho môi trường có thể hỗ trợ sự sống.

Công nghệ và hợp tác giữa NASA – SpaceX

Vệ tinh Pandora được trang bị ống kính quang học tiên tiến, cảm biến cận hồng ngoại với độ phân giải cao, cùng hệ thống truyền dữ liệu nhanh chóng tới trạm mặt đất. Việc sử dụng Falcon 9 của SpaceX giúp giảm chi phí phóng tới mức 62 triệu USD, thấp hơn 30 % so với các phương tiện truyền thống, đồng thời tăng tần suất ra mắt các sứ mệnh khoa học.

Ý nghĩa và triển vọng

Kết quả thu thập từ Pandora sẽ cung cấp một kho dữ liệu phong phú cho cộng đồng nghiên cứu, góp phần làm sáng tỏ cấu trúc và thành phần khí quyển của hàng chục hành tinh ngoại. Đây là bước đệm quan trọng cho các sứ mệnh tương lai như việc tìm kiếm dấu vết sinh học trên các thế giới xa xôi.

SpaceX được FCC phê duyệt thêm 7.500 vệ tinh Starlink thế hệ hai, mở ra bước tiến mới cho Internet toàn cầu.

FCC cho phép mở rộng mạng lưới Starlink

Vào ngày 9/1, Ủy ban Truyền thông Liên bang (FCC) công bố quyết định chấp nhận đề xuất của SpaceX nhằm đưa vào quỹ đạo 7.500 vệ tinh Starlink thế hệ hai, nâng tổng số vệ tinh được phép vận hành lên 15.000 chiếc.

Thời gian triển khai và các yêu cầu bắt buộc

Theo quy định của FCC, ít nhất 50 % số vệ tinh được cấp phép phải được phóng và đưa vào hoạt động trước ngày 1 /12 2028, trong khi toàn bộ 15.000 vệ tinh phải hoàn thiện trước tháng 12 2031. Ngoài ra, 7.500 vệ tinh đầu tiên của thế hệ mới phải được đưa lên quỹ đạo trước cuối tháng 11 2027.

Lợi ích cho kết nối di động và tốc độ Internet

Với 5 băng tần mới và việc miễn trừ một số hạn chế về chồng lấn vùng phủ sóng, các vệ tinh này sẽ cho phép kết nối trực tiếp tới điện thoại di động ngay cả ở những khu vực chưa được phủ sóng truyền thống, đồng thời hứa hẹn tốc độ truy cập lên tới 1 Gbps.

Những cải tiến kỹ thuật quan trọng

Nâng cấp băng tần và hạ độ cao quỹ đạo

SpaceX dự kiến sẽ hạ độ cao quỹ đạo của các vệ tinh từ 550 km xuống 480 km vào năm 2026, giúp giảm nguy cơ va chạm và cải thiện hiệu suất truyền tải dữ liệu.

Sự cố bất thường năm 2025

Vào tháng 12 2025, một vệ tinh Starlink gặp trục trặc ở độ cao 418 km, tạo ra một lượng nhỏ mảnh vụn và tạm thời gián đoạn liên lạc – một trường hợp hiếm gặp trong hệ thống vệ tinh quy mô này.

Starlink trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu

Hiện tại SpaceX sở hữu khoảng 9.400 vệ tinh đang cung cấp dịch vụ cho cá nhân, doanh nghiệp và các cơ quan chính phủ, chiếm gần 2/3 tổng số vệ tinh đang hoạt động trên quỹ đạo, theo lời cựu chủ tịch FCC Jessica Rosenworcel (2024).

Quyết định của FCC không chỉ tăng cường khả năng cung cấp Internet ở các vùng sâu, xa mà còn tạo áp lực cạnh tranh mạnh mẽ đối với các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông truyền thống.

Để theo dõi những diễn biến mới nhất về Starlink và các dự án không gian khác, hãy truy cập trang web FCC hoặc đọc tin tức chính thức của SpaceX.